Sovereignty on BeLibre - Belgische Denktank Digital Autonomy

Europa meet digitale soevereiniteit. Waarom publiceert het de resultaten niet?

Tue, 21 Apr 2026 17:20:00 +0100

Op 17 april 2026 gunde de Europese Commissie een aanbesteding van 180 miljoen euro aan vier Europese cloudaanbieders: Post Telecom (Luxemburg), StackIT (Duitsland), Scaleway (Frankrijk) en een consortium onder leiding van Proximus (België). Het ging om de eerste aanbesteding waarin digitale soevereiniteit expliciet werd gemeten en als gunningscriterium gebruikt. De Commissie heeft daarvoor een eigen Cloud Sovereignty Framework ontwikkeld, gepubliceerd in oktober 2025, dat soevereiniteit opsplitst in acht domeinen en vijf assurantieniveaus.

Wat de academische wereld overheden vertelt over digitale afhankelijkheid

Mon, 13 Apr 2026 00:00:00 +0000

Er is iets aan het schuiven in het debat over digitale afhankelijkheid. Het gesprek in de publieke sector is geëvolueerd van waarschuwingen vanuit het middenveld naar parlementaire rapporten, van IT-conferenties naar kabinetsagenda’s. De academische wereld volgde dit al eerder dan het een beleidsprioriteit werd: Paul van Vulpen begon onderzoek te doen naar digitale soevereiniteit en gedecentraliseerd IT-bestuur toen geen van beide hoog op de agenda stond. Hij verdedigde zijn dissertatie Debating Digital Dominance: Decentralized Technology Governance For Strategic Autonomy aan de Universiteit Utrecht in januari 2026.

Het einde van MS Office in zicht? Duitsland kiest voor ODF, Nederland mist lef.

Tue, 31 Mar 2026 11:00:00 +0100

Deze gastbijdrage werd overgenomen van LinkedIn met toestemming van de auteur.

Deze maand maakte de Duitse federale overheid via de zogenoemde Deutschland-Stack een opvallend besluit bekend: voor alle overheidsniveaus, van federale ministeries tot aan gemeenten, zijn voortaan nog slechts twee documentformaten toegestaan. Open Document Format (ODF) en PDF/UA. De populaire Microsoft-formaten als .docx (MS Word), .xlsx (MS Excel) en .pptx (MS Powerpoint) vallen buiten dit kader.

Wat Kan Er Misgaan? Wanneer Geopolitiek Je Cloud, HR en Bankrekening Treft

Fri, 13 Feb 2026 21:00:00 +0100

De Realiteit van Digitale Afhankelijkheid

DNS-gegevens uit het vorige artikel schetsen een duidelijk beeld: meer dan 70% van de Belgische overheidsinstellingen (ziekenhuizen, politie, scholen, defensie, gemeenten) vertrouwen op de cloud van Microsoft voor dagelijkse operaties. Systemen draaien soepel. Lonen komen aan, patiënten krijgen zorg, lessen gaan door. De instinctieve reactie om vast te houden aan wat werkt is begrijpelijk.

De uitdaging komt voort uit concentratie: één enkel buitenlands platform ondersteunt kritieke werkprocessen, onderworpen aan verre wetten en beheer op afstand. Eind 2025 hadden Amerikaanse providers meer dan 70% van de Europese cloudmarkt in handen, lokale alternatieven minder dan 15%. De Belgische situatie toont wat gebeurt wanneer publieke diensten op één stack afstemmen. Recente gebeurtenissen tonen dat deze afhankelijkheden reële gevolgen hebben, maar ze belichten ook aanzienlijke kansen die voorliggen.

Voorbij de marketing: hoe soeverein is Microsofts cloud in Europa?

Sat, 07 Feb 2026 15:00:00 +0100

Digitale soevereiniteit in Europa wordt niet beslist in persberichten, maar in aanbestedingen en juridische details.

BeLibre heeft het Cloud Sovereignty Framework van de Europese Commissie toegepast op Microsofts cloudstack en een volledige SEAL‑gebaseerde beoordeling gemaakt over alle acht soevereiniteitsdoelstellingen. De focus op Microsoft is bewust: op meerdere momenten zijn mensen bij Microsoft hierover bevraagd, maar ze gaven geen antwoord op de vraag hoe hun diensten scoren tegenover dit kader, terwijl naar schatting 90–95% van de Belgische overheidsdiensten vandaag op Microsoft‑infrastructuur draait.

Reflectie over kostenplaatje Software Stack

Tue, 30 Dec 2025 22:30:14 +0100

Arnold van der Veen Meerstadt schreef een reflectie over “Wat kost digitale autonomie écht?” waarin hij probeert de discussie over de prijsvergelijking tussen een klassieke Microsoft stack tegenover een klassieke open source stack zoals de Noord-Duitse regio Sleeswijk-Holstein implementeert. Het is een interessante lectuur en voegt heel facetten toe die vaak over het hoofd gezien worden.

Hieronder volgen een aantal quotes uit de analyse van Arnold - hopelijk doe ik hiermee eer aan de teneur van de tekst - en plaats ik er enkele kanttekeningen bij.

België kan het zich niet veroorloven dat Microsoft uitvalt: Een wake-up call over digitale soevereiniteit

Tue, 25 Nov 2025 17:20:14 +0100

We gebruiken Microsoft bij de Belgische overheid? En dan, dat is toch prima? Het werkt toch goed en iedereen gebruikt het. Toch? Het is tenslotte de veilige keuze. “Niemand is ooit ontslagen voor het kiezen van ~~IBM~~ Microsoft.”

“Hey Amerika, ik dacht dat we vrienden waren?” Deze vraag is niet langer retorisch. Terwijl tariefbedreigingen escaleren, oorlogen geopolitieke allianties hertekenen, en digitale infrastructuur de ruggengraat wordt van elke kritieke dienst, staat Europa voor een ongemakkelijke waarheid: we hebben de controle over onze digitale toekomst uitbesteed aan een handvol Amerikaanse bedrijven.

BeLibre Sovereignty Map

Mon, 01 Jan 2026 00:00:00 +0000

Interactive map where you can discover digital sovereignty in municipalities, schools, emergency services or other critical infrastructure in our country and beyond.